Η ΒΙΚΕΛΑΙΑ

Η Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη Ηρακλείου (ΒΔΒ) είναι η πιο ιστορική βιβλιοθήκη στην Κρήτη. Κύριος σκοπός της είναι να παρέχει σημαντικές συλλογές, χρήσιμες για τους χρήστες της καθώς και υπηρεσίες και πηγές πληροφόρησης που θα εξυπηρετούν τις πληροφοριακές τους ανάγκες και θα προωθούν την μόρφωση και την ενημέρωση τους.

 

ΙΣΤΟΡΙΑ

Ιδρύθηκε το 1908 και εγκαταστάθηκε στα ισόγεια δωμάτια του κτηρίου του Νομαρχιακού Καταστήματος. Ο λόγιος και κοσμοπολίτης Δημήτριος Βικέλας, ο οποίος γεννήθηκε στη Σύρο το 1835, δώρισε στον Δήμο Ηρακλείου την πλούσια και πολύτιμη βιβλιοθήκη του. Μέχρι σήμερα δεν έχει γίνει ακόμη σαφές γιατί δώρισε στο Ηράκλειο την προσωπική του βιβλιοθήκη και όχι στη γενέτειρα του τη Σύρο ή την πόλη της καταγωγής
του, την Βέροια. Οι απαντήσεις που συνήθως τίθενται είναι πως ο Βικέλας ενθουσιάστηκε με τους θησαυρούς που αποκαλύφθηκαν κατά τις αρχαιολογικές ανασκαφές στην Κρήτη καθώς και η επίσκεψη του στο Ηράκλειο λίγο πριν πεθάνει.

Το 1912, έπειτα από απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, καταγράφηκαν στην Βικελαία Βιβλιοθήκη 1.130 τόμοι βιβλίων του Φιλεκπαιδευτικού Συλλόγου Ηρακλείου, ο οποίος ιδρύθηκε το 1880 και συγκέντρωσε αρκετά ενδιαφέροντα για τη Κρήτη βιβλία. Το 1920, η βιβλιοθήκη μεταφέρθηκε στα τρία ισόγεια βορινά δωμάτια του Δημαρχιακού Μεγάρου και στεγάστηκε εκεί μέχρι το 1932, που μεταφέρθηκε στο Δημοτικό Μέγαρο των Ακτάρικων και εκεί έμεινε μέχρι την Γερμανική κατοχή.
Η ανάπτυξη της βιβλιοθήκης ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του ’80 με προσκτήσεις υλικού και συντήρηση αρχείων. Πολλοί άνθρωποι του πνεύματος και των γραμμάτων που αγαπούν το βιβλίο, θέλησαν να ενισχύσουν τη βιβλιοθήκη με τη δωρεά των προσωπικών τους βιβλιοθηκών. Πρώτος δωρητής είναι ο Ιωάννης Λυμπρίτης και ακολουθεί το Γυμνάσιο της Κρήτης, ο Στέφανος Ξανθουδίδης, ο Ανδρέας Ανδρεάδης, ο Ζαχαρίας Οικονόμου κ.ά.
Οι συλλογές της Βικελαίας αποτελούνται από βιβλία, περιοδικά, εφημερίδες και οπτικοακουστικό υλικό, που καλύπτουν όλο το φάσμα της ανθρώπινης γνώσης καθώς και από πολλά ιστορικά τεκμήρια του νησιού που είναι μοναδικά.

Οι κυριότερες συλλογές δημοσίων εγγράφων του Τμήματος Αρχείων της είναι:

Τα σχετικά με την Κρήτη Αρχεία της Βενετίας.
Πρόκειται για τα αρχεία του «Βασιλείου της Κρήτης» που φυλάσσονται στο Κρατικό Αρχείο της Βενετίας μέχρι και σήμερα.

Το τουρκικό Αρχείο Ηρακλείου.
Αποτελείται από χειρόγραφους Κώδικες του Ιεροδικείου Ηρακλείου που εκτείνονται σε χρονικό διάστημα 230 ετών και είναι γραμμένοι στην τούρκικη γλώσσα με την παλιά αραβική γραφή.

Το Αρχείο της Δημογεροντίας Ηρακλείου.
Ο θεσμός των «δημογεροντιών» ίσχυσε στην Κρήτη κατά την Τουρκική κυριαρχία από το 1958 έως το 1900. Πρόκειται για τα προνόμια που παρείχαν οι Οθωμανοί στους Χριστιανούς για να αποφύγουν την έξαρση των εθνικού χαρακτήρα επαναστατικών εξεγέρσεων.

Περισσότερα στοιχεία για την Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη στην ιστοσελίδα: http://www.vikelaia.gr/

ΟΠΤΙΚΟΑΚΟΥΣΤΙΚΟ ΤΜΗΜΑ

Αρχειοσυλλεκτικός είναι ο χαρακτήρας του Τμήματος σε οπτικό και ακουστικό υλικό, με παράλληλη εξυπηρέτηση όλων των εκδηλώσεων της Βικελαίας με τα σύγχρονα ηλεκτρονικά – οπτικοακουστικά μέσα που διαθέτει. Στο πλαίσιο της λειτουργίας του Τμήματος, ιδρύθηκε σε συνεργασία με στελέχη της παλαιάς Κινηματογραφικής Λέσχης Ηρακλείου και επί μια οκταετία λειτούργησε η «Κινηματογραφική Λέσχη», προβάλλοντας σπουδαίες ταινίες.

Συνεργάστηκε δε με ειδικούς μουσικολόγους και επί τρία χρόνια, σε εβδομαδιαία βάση, παραδόθηκαν στους φίλους-μέλη της Βιβλιοθήκης μαθήματα για την κλασική μουσική, την Τζαζ, τη New Age κ.ά.

Ηχογραφούνται και βιντεοσκοπούνται όλες οι δραστηριότητες της Βιβλιοθήκης, αλλά και οι λοιπές σημαντικές ως προς τη διατήρηση σε αρχείο εκδηλώσεις που πραγματοποιούνται σε δημοτικές αίθουσες και ανοικτά θέατρα.

Έγινε καταγραφή σε βιντεοταινίες μιας σειράς «ζωντανών» μαρτυριών για τα γεγονότα της Κατοχικής περιόδου.

Συνεργάζεται με ειδικευμένους καθηγητές του Πανεπιστημίου Αιγαίου και του Πανεπιστημίου Κρήτης και πραγματοποιεί ηχογραφήσεις και βιντεοσκοπήσεις επιστημονικού ενδιαφέροντος, όχι μόνο για την ευρύτερη περιοχή του Ηρακλείου αλλά και για τις περιοχές εκτός Κρήτης ‒όπως η Γαύδος, η Χίος και η Σάμος. Ντοκιμαντέρ που παρήχθησαν για τον σκοπό αυτόν βραβεύθηκαν στα φεστιβάλ, όπου προβλήθηκαν.

ΤΟ ΕΡΓΟ

Το έργο με τίτλο «Ψηφιακές εφαρμογές πολιτισμού μέσω των οπτικοακουστικών θησαυρών της Βικελαίας Δημοτικής Βιβλιοθήκης («Β.Δ.Β.») με τη χρήση τεχνολογιών αιχμής» στοχεύει στη διάχυση του οπτικοακουστικού περιεχομένου της βιβλιοθήκης στο ευρύ κοινό με τη χρήση υψηλών προδιαγραφών ψηφιακών υπηρεσιών πληροφόρησης.

Το έργο πραγματοποιήθηκε με την υποστήριξη του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Κρήτη 2014-2020». Πρόκειται για συγχρηματοδοτούμενο έργο από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και εθνικούς πόρους. Η Uni Systems ως η ανάδοχος εταιρεία υλοποίησε το έργο με τη συμβολή του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας.

 

Όραμα

Με την υλοποίηση του έργου τα οφέλη είναι πολλαπλά και αφορούν:

  • Στην ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς και της ιστορίας της Κρήτης έτσι όπως καταγράφεται μέσα από το πλούσιο οπτικοακουστικό αρχείο της Β.Δ.Β.
  • Στην ψηφιακή καταγραφή και διάσωση των τεκμηρίων.
  • Στην παροχή υπηρεσιών εμπλουτισμένης ψηφιακής εμπειρίας και ενημέρωσης με σύγχρονα, πολυμεσικά περιβάλλοντα.

Όραμα του έργου αποτελεί η συνεχής ενημέρωση του οπτικοακουστικού αρχείου με νέο ψηφιοποιημένο και τεκμηριωμένο υλικό, ώστε να προβάλλεται κα να υποστηρίζει την έρευνα, τη μελέτη και την αξιοποίησή του από το ερευνητικό και μη κοινό.

 

Αποτελέσματα έργου

Στο πλαίσιο του έργου σχεδιάστηκαν και υλοποιήθηκαν τα ακόλουθα:

  • Τεκμηρίωση και ψηφιοποίηση του οπτικοακουστικού αρχείου της Βικελαίας Δημοτικής Βιβλιοθήκης. Σύνολο, ψηφιοποιήθηκαν 350 βιντεοκασέτες, 400 κασέτες ήχου, 300 μπομπίνες, 100 καρτ ποστάλ, 50 χάρτες.
  • Σύστημα διαχείρισης περιεχομένου και διαδικτυακή πύλη ανάδειξης του οπτικοακουστικού αρχείου της «Β.Δ.Β.».
  • Διαδραστική οπτικοακουστική εφαρμογή επαυξημένης πραγματικότητας.
  • Ψηφιακές διαδραστικές εκπαιδευτικές εφαρμογές.

Αριθμός Τεκμηρίων

0
Βιντεοκασέτες
0
Κασέτες Ήχου
0
Μπομπίνες
0
Χάρτες
0
Κάρτ Ποστάλ

Οι οπτικοακουστικοί θησαυροί της Βικελαίας